Voormalig Israëlisch defensieminister Yoav Gallant heeft opnieuw internationale controverse veroorzaakt nadat hij bevestigde dat tijdens de Hamas-aanval van 7 oktober 2023 op sommige locaties de zogeheten “Hannibal Directive” werd toegepast. De uitspraken hebben online geleid tot felle discussies over de rol van het Israëlische leger tijdens de chaotische eerste uren van de aanval.
De Hannibal-richtlijn is een controversiële militaire doctrine die bedoeld was om te voorkomen dat Israëlische soldaten levend gevangen worden genomen. In verschillende rapporten wordt beschreven dat de procedure het gebruik van zware vuurkracht toestaat, zelfs wanneer daarbij risico ontstaat voor gijzelaars of eigen troepen.
In zijn interview verklaarde Gallant dat de richtlijn “tactisch” en “op verschillende plaatsen” werd gebruikt tijdens de aanval van Hamas. Daarmee bevestigde hij eerdere berichtgeving van onder meer Israëlische media dat er mogelijk gevallen van “friendly fire” plaatsvonden waarbij ook Israëlische burgers of militairen omkwamen door Israëlisch vuur.

Tegelijkertijd circuleren op sociale media steeds extremere claims. Sommige berichten stellen dat Israël bewust eigen burgers doodde en vervolgens Hamas de schuld gaf. Voor die beschuldiging bestaat echter geen officieel bewijs. Factcheckers en verschillende onderzoeken benadrukken dat Hamas daadwerkelijk verantwoordelijk was voor de aanval van 7 oktober, waarbij honderden burgers werden gedood en gijzelaars werden meegenomen.
Wel hebben onderzoeken van de Verenigde Naties en Israëlische media aanwijzingen gevonden dat Israëlisch vuur in bepaalde situaties mogelijk heeft bijgedragen aan de dood van eigen burgers tijdens gevechten met Hamas-strijders. Een VN-commissie sprak van “sterke aanwijzingen” dat de Hannibal-richtlijn op meerdere momenten werd toegepast. Israël verwierp die conclusies fel en noemde het rapport bevooroordeeld.
Critici van de Israëlische regering gaan nog verder en verwijzen naar theorieën over een mogelijke “false flag”-operatie of het bewust laten escaleren van de situatie om later meer internationale steun te verkrijgen voor militaire operaties in Gaza, Libanon en mogelijk Iran. Zulke theorieën worden breed gedeeld op sociale media en online forums, waar gebruikers wijzen op vermeende inlichtingenfouten, het trage militaire antwoord en het gebruik van zware vuurkracht tegen voertuigen waarin mogelijk gijzelaars zaten.
Tot nu toe hebben echter geen officiële onderzoeken vastgesteld dat Israël de aanval zelf heeft georganiseerd of bewust heeft toegelaten als onderdeel van een vooraf gepland scenario. Analisten wijzen erop dat er een belangrijk verschil bestaat tussen aantijgingen van nalatigheid, fouten of controversiële militaire beslissingen enerzijds, en onbewezen claims over een doelbewuste “false flag”-operatie anderzijds.
De discussie rond 7 oktober blijft daardoor wereldwijd explosief. Terwijl voorstanders van Israël benadrukken dat Hamas verantwoordelijk blijft voor de aanval, stellen tegenstanders dat volledige transparantie nodig is over de beslissingen van het Israëlische leger tijdens de eerste uren van de crisis. Ondertussen groeit de internationale druk op Israël om onafhankelijke onderzoeken toe te laten naar alle gebeurtenissen rondom 7 oktober en de oorlog die daarop volgde.
Bronnen
- Misbar – Gallant Admits Using Hannibal Directive on October 7
- The Guardian – IDF used protocol that may have risked civilian lives in Hamas attack
- The Jerusalem Post – IDF carried out Hannibal Directive on October 7
- Le Monde – Israeli army acknowledges failures in village during October 7 attack
- Wikipedia – Hannibal Directive
- Reuters – Israeli defence minister calls for deal to bring Gaza hostages home
Voor het stuk over de online theorieën en kritiek:
Reacties